Qısa cavab
Ürəyin işemik xəstəliyi ürəyi qanla təchiz edən koronar arteriyaların ateroskleroz nəticəsində daralmasıdır. Ürək əzələsi, xüsusən fiziki yük zamanı, kifayət qədər oksigen ala bilmir. Bunun ən tipik əlaməti stenokardiyadır — yük zamanı sinədə yaranan və istirahətdə keçən sıxıcı ağrı və ya yanma.
Əlamətlər
- Fiziki yük, soyuq hava, emosional gərginlik zamanı sinə sümüyünün arxasında sıxılma, ağırlıq, yanma
- Ağrının sol qola, çənəyə, boyuna, kürəyə yayılması
- Yük zamanı təngnəfəslik, tez yorulma
- Qadınlarda, diabeti olanlarda və yaşlılarda əlamətlər daha az tipik ola bilər: yalnız təngnəfəslik, zəiflik, ürəkbulanma
Dr. Günay Məhərrəmzadə Modern.az müsahibəsində sadə bir nümunə verir: lift işləməyəndə 2–3 mərtəbə qalxarkən və ya yoxuş yolda sinədə ağrı, yanma, göynəmə yaranırsa, bu artıq ciddi siqnaldır.
Müayinə
- EKQ (sakit vəziyyətdə)
- Treadmill stress EKQ testi — yük zamanı işemiya əlamətlərini yoxlamaq üçün
- Exokardioqrafiya — ürək əzələsinin hərəkətini qiymətləndirmək üçün
- Lipid profili, qan şəkəri
- Göstəriş olduqda koronar KT-angioqrafiya və ya invaziv koronar angioqrafiya (ixtisaslaşmış mərkəzlərdə)
Müalicənin əsas prinsipləri
- Risk amillərinə nəzarət: siqaretdən imtina, təzyiq, xolesterin, şəkər, çəki
- Həkimin təyin etdiyi dərmanlar: qan laxtalanmasının qarşısını alan, xolesterini salan, stenokardiya tutmalarını azaldan dərmanlar
- Göstəriş olduqda damarın açılması (stent) və ya şuntlama əməliyyatı — ixtisaslaşmış mərkəzlərdə
"Tutulan ürək damarını heç bir türkəçarə vasitə aça bilməz." Həkimin izahına görə, belə üsullar damar daxilindəki tıxanıqlığı "əridə" bilmir; dərman müalicəsi isə prosesin irəliləməsinin və yeni tıxanıqların qarşısını almağa yönəlib.
Təcili hal
Sinə ağrısı istirahətdə də keçmirsə, getdikcə güclənirsə, bir neçə dəqiqədən uzun çəkirsə, soyuq tər, təngnəfəslik, ölüm qorxusu ilə müşayiət olunursa — bu infarktın əlaməti ola bilər. Dərhal 103-ə zəng edin.
Həkimin bu sahədəki rolu
"Ürəyin işemik xəstəliyi (ÜİX)" rəsmi profildə Dr. Günay Məhərrəmzadənin fəaliyyət istiqaməti kimi göstərilib. EKQ, exokardioqrafiya və treadmill stress EKQ testini özü aparır. İnvaziv müayinə və müalicə üsulları həkimin xidmətləri kimi təqdim olunmur.
Suallar
Stenokardiya ilə infarkt arasında fərq nədir?
Stenokardiyada ağrı yük zamanı yaranır və istirahətdə bir neçə dəqiqəyə keçir; ürək əzələsi zədələnmir. İnfarktda damar tam və ya demək olar ki, tam tutulur, ağrı istirahətdə keçmir və ürək əzələsinin bir hissəsi zədələnir.
Normal EKQ işemik xəstəliyi istisna edirmi?
Xeyr. Sakit vəziyyətdə EKQ normal ola bilər. Yük zamanı yoxlamaq üçün stress test aparılır.
Bu səhifədəki məlumat maarifləndirici xarakter daşıyır. Koronar angioqrafiya, stent qoyulması, ablasiya, kardiostimulyator implantasiyası və ürək əməliyyatları kimi invaziv müdaxilələr ixtisaslaşmış mərkəzlərdə aparılır və bu saytda Dr. Günay Məhərrəmzadənin xidmətləri kimi təqdim olunmur.
Son yenilənmə: